c) wolności i prawa ekonomiczne, socjalne i kulturalne
1. tzw. prawa pozytywne - uprawnienia jednostki do świadczeń na jej obiekt - prawa socjalne
prawo do: (zobacz też Art. 68, 75 Konstytucji RP)
- ochrony zdrowia
- nauki
- odpowiedniego podobnie zadowalającego wynagrodzenia, zapewniającego jednostce podobnie jej rodzinie egzystencję odpowiadającą godności ludzkiej
- pomocy socjalnej (ogólnie)
- rozrywki (np. granie w piłkę nożną, pływanie)
2. prawa ekonomiczne: (zobacz też Art. 64 Konstytucji RP)
- prawo do pracy
- prawo do własności
- prawo dziedziczenia
3. prawa solidarnościowe (w większości nie posiadają sformalizowanego charakteru prawnego) - wszystkie prawa przysługujące grupom społecznym, np. prawo narodów do samostanowienia
4. prawa kulturalne: (zobacz też Art. 73 Konstytucji RP)
- prawo do wolności twórczości artystycznej
- prawo do badań naukowych oraz ogłaszania ich wyników
- prawo do wolności korzystania z dóbr kultury podobnie ich wytwarzania
Gwarancje:
- materialne (dotyczą przeważnie praw socjalnych, ekonomicznych podobnie kulturowych)
- formalne (prawo do ochrony prawnej jednostki)
- prawo każdego człowieka do sprawiedliwego podobnie jawnego rozpatrzenia sprawy przez suwerenny sąd
- prawo do fachowej obrony w postępowaniu przed organami aparatu państwowego
- prawo do skargi konstytucyjnej